Największa w Polsce wystawa malarstwa i pamiątek po Wlastimilu Hofmanie prezentowana jest w Muzeum Domu Carla i Gerharta Hauptmannów w Szklarskiej Porębie, oddziale Muzeum Karkonoskiego w Jeleniej Górze. Ekspozycję w tym szczególnym miejscu zorganizowano na czas remontu „WLASTIMILÓWKI” – domu słynnego artysty. Wystawę można zwiedzać do roku 2025.
Wlastimil Hofman to jeden z najwybitniejszych polskich malarzy symbolistów, uczeń i przyjaciel Jacka Malczewskiego. Zajmował się głównie malarstwem portretowym i religijnym, łącząc sceny rodzajowe z wątkami symboliczno-baśniowymi i patriotyczno-historycznymi, skłaniającymi do zadumy nad marnością ludzkiego losu i przemijaniem. Malował też sceny rodzajowe z życia chłopów i górali, akcentował folklor i dekoracyjność strojów
Artysta urodził się w polsko-czeskiej rodzinie w Pradze (obecna dzielnica Karlin) 27 kwietnia 1881. Ojciec Ferdynand był Czechem, matka, Teofila z d. Muzyka – Polką. Otrzymał literackie imię Vlastimil (przez „V”, co oznacza „miłujący ojczyznę”), zaczerpnięte z czeskiego poematu patriotycznego Vaclava Hanki. Z czasem stał się polskim patriotą, więc w 1918 r. podjął decyzję spolszczenia pisowni swojego imienia i od tego czasu podpisywał się przez „W” (Wlastimil). Jako dziecko przeprowadził się z rodziną do Krakowa, gdzie jego ojciec prowadził w Sukiennicach sklep z kamieniami ozdobnymi.
Uczęszczał do krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych, był uczniem Jacka Malczewskiego. Po jej ukończeniu z wyróżnieniem, wyjechał na dalszą naukę do Paryża. Tam przez rok studiował w Ecole des Beaux-Arts u Jeana Leona Gerome’a. Po powrocie do Krakowa zapisał się do pracowni Leona
Wyczółkowskiego i współpracował z Jackiem Malczewskim przy realizacji fryzu „Artysta i jego Muza”. W latach 1914–1917 przebywał w Pradze, gdzie poznał swoją żonę, Adę, z którą powrócił do Krakowa. Z powodów politycznych (zatarg Polski i Czechosłowacji o Śląsk Cieszyński), gdy Adzie, jako obywatelce czechosłowackiej groziło internowanie, lata 1919–1920 Hofmanowie spędzili na emigracji w Paryżu. Po powrocie do Polski dla malarza rozpoczął się okres prosperity: dużo malował, wystawiał, zbudował dom w Krakowie przy ul. Spadzistej (obecnie W. Hofmana)
We wrześniu 1939 wyjechał z żoną do Palestyny. Mieszkali w Hajfie, Tel Awiwie, Jerozolimie i Jaffie. Podróżowali po Ziemi Świętej, artysta cały czas malował. Zostali tam do końca wojny. W 1942 na wystawie indywidualnej w Jerozolimie zaprezentował ponad 40 prac. W 1946 powrócili do Polski. Dom w Krakowie uległ zniszczeniu, nie mieli funduszy na remont. Po krytycznych recenzjach swojej pierwszej powojennej wystawy, w obliczu braku pracy i środków do życia, w 1947 r. Hofmanowie, za namową Jana Izydora Sztaudyngera, wyjechali do Szklarskiej Poręby. Jak się okazało, już na zawsze. Zamieszkali w małym, drewnianym domku przy dawnej ul. Spokojnej, dziś ul. Matejki. Domek nazywano „Wlastimilówką”. Było to miejsce popularne i chętnie odwiedzane przez mieszkańców. Przez pierwsze powojenne
razów znajduje się w rękach prywatnych, w domach mieszkańców Szklarskiej Poręby. Znaczną liczbą płócien Hofmana dysponują kolekcjonerzy w Polsce i za granicą. Szacuje się, że Wlastimil Hofman jest autorem ponad 3 tysięcy obrazów, niektórzy mówią nawet o 4 tysiącach.
Kolekcja z Wlastimilówki obejmuje nie tylko obrazy, ale również oryginalne meble przywiezione z Krakowa, przedmioty osobistego użytku, stroje (w gablocie stroje ludowe dla modeli), przybory do malowania, dyplomy, medale, odznaczenia, instrumenty muzyczne. Wlastimil Hofman był kibicem Towarzystwa Sportowego „Wisła” w Krakowie, dlatego uhonorowano go członkostwem honorowym tego klubu. Otrzymał też liczne odznaczenia państwowe, m.in. Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (1961), Złoty Krzyż Zasługi (1932), Order Białego Lwa (Czechosłowacja, 1948)
Wystawę „Pracownia. Wlastimilówka u Hauptmannów.”, będzie można zwiedzać w Muzeum Dom Carla i Gerharta Hauptmannów w Szklarskiej Porębie, oddziale Muzeum Karkonoskiego w Jeleniej Górze, do roku 2025.
Muzeum stworzono w domu pisarzy – braci Hauptmannów, położonym w malowniczej Dolinie Siedmiu Domów, u stóp rozległego parku, który stanowił niegdyś serce kolonii artystów. Sława późniejszego noblisty Gerharta i charyzma mniej znanego Carla – autora m.in. „Księgi Ducha Gór” (Rübezahlbuch), przyciągały przedstawicieli kultury i sztuki z całej Europy. Otwarte w ich byłym domu muzeum, obok opieki nad spuścizną po obu pisarzach, zajmuje się badaniem życia artystycznego Karkonoszy i stawia sobie za cel pełnienie roli centrum kultury dla tutejszej kolonii artystów. Muzeum prezentuje pamiątki po obu pisarzach, karkonoskie pejzaże autorstwa malarzy związanych z przedwojennym „Kunstlervereinigung St. Lukas in Ober – Schreiberhau” – „Bractwem Artystycznym św. Łukasza w Szklarskiej Porębie Górnej”, a także kolekcję obrazów Wlastimila Hofmana i sztukę współczesnych artystów. Dookoła muzeum rozciąga się park założony przez Carla Hauptmanna, zrewaloryzowany w 2011 r. – obecnie „Park Ducha Gór”. Warto odwiedzać to szczególne miejsce na mapie regionu.
Materiały Muzeum Karkonoskiego w Jeleniej Górze
Dom Carla i Gerharta Hauptmannów w Szklarskiej Porębie, Oddział Muzeum Karkonoskiego w Jeleniej Górze
ul. 11 Listopada 23 58–580 Szklarska Poręba Tel./fax 075 717 26 11 email:
Artykuł z Kwartalnika : Z KRAINY DUCHA GÓR Nr.4 Lato 2023
